Salta al contegnùo

Gànbia

Coordenae: 13°30′N 15°30′W
Pending
Da Wikipedia, l'ençiclopedia libara.
Gànbia
Republic of The Gambia (en) Cànbia el vałor in Wikidata
Bandiera Stema
Bandiera Stema

Cànbia el vałor in Wikidata

InoFor The Gambia Our Homeland Cànbia el vałor in Wikidata


BomòErrore Lua in mw.lua alla linea 656: invalid value (nil) at index 1 in table for 'concat'.
Sinboło ufisałeErrore Lua in mw.lua alla linea 656: invalid value (nil) at index 1 in table for 'concat'.
SoranomeErrore Lua in mw.lua alla linea 656: invalid value (nil) at index 1 in table for 'concat'.
EpònemoFiume Gambia Cànbia el vałor in Wikidata
Pozision

Map

13°30′N 15°30′W
ContinenteAfrica
Teritòrio reclamà daErrore Lua in mw.lua alla linea 656: invalid value (nil) at index 1 in table for 'concat'.
Exclave deErrore Lua in mw.lua alla linea 656: invalid value (nil) at index 1 in table for 'concat'.
Enclave inErrore Lua in mw.lua alla linea 656: invalid value (nil) at index 1 in table for 'concat'.
Cavedałe de
Errore Lua in mw.lua alla linea 656: invalid value (nil) at index 1 in table for 'concat'.

Capitałe  Banjul Cànbia el vałor in Wikidata
Popołasion
Totałe2 639 916 (2021) Cànbia el vałor in Wikidata
Densità233,62 hab./km²
Caze abitaeErrore Lua in mw.lua alla linea 656: invalid value (nil) at index 1 in table for 'concat'.
Zènaro
Cànbia el vałor in Wikidata
left  (%Eror d'espresion: "/" no reconosesto,) (%Eror d'espresion: "/" no reconosesto,)  Òmani
<div style="display: inline-block; position: relative; width: 200px;" title="Eror d'espresion: "<" no reconosesto.%"> <td style="background: #ea596e !important; height: 6px; width: Eror d'espresion: "<" no reconosesto.px;"> <td style="background: #55acee !important; height: 6px; width: Eror d'espresion: "<" no reconosesto.px;">
left 1 261 541 (%47,8) (%47,2) 1 247 342 Òmani
Demònemoganbiana, ganbiane, ganbiani, ganbian  Edit this at Wikidata
Idiomainglezo Cànbia el vałor in Wikidata
RełijonErrore Lua in mw.lua alla linea 656: invalid value (nil) at index 1 in table for 'concat'.
Speransa de vita61,193 (2016) Cànbia el vałor in Wikidata
0,239 (2015)
Taso de suicìdioErrore Lua in mw.lua alla linea 656: invalid value (nil) at index 1 in table for 'concat'.
Eror d'espresion: "<" no reconosesto.Eror d'espresion: "<" no reconosesto. Errore Lua in mw.lua alla linea 656: invalid value (nil) at index 1 in table for 'concat'.
Putełi no scołarizaiErrore Lua in mw.lua alla linea 656: invalid value (nil) at index 1 in table for 'concat'.
Eror d'espresion: "<" no reconosesto.Eror d'espresion: "<" no reconosesto. Errore Lua in mw.lua alla linea 656: invalid value (nil) at index 1 in table for 'concat'.
Zeografia
Rejon statìstegaErrore Lua in mw.lua alla linea 656: invalid value (nil) at index 1 in table for 'concat'.
Parte deErrore Lua in mw.lua alla linea 656: invalid value (nil) at index 1 in table for 'concat'.
DiòcezeErrore Lua in mw.lua alla linea 656: invalid value (nil) at index 1 in table for 'concat'. Errore Lua in mw.lua alla linea 656: invalid value (nil) at index 1 in table for 'concat'.
Àrea11 300 km² Cànbia el vałor in Wikidata
ÀcuaErrore Lua in mw.lua alla linea 656: invalid value (nil) at index 1 in table for 'concat'.
MezurasionErrore Lua in mw.lua alla linea 656: invalid value (nil) at index 1 in table for 'concat'. (Amplada) × Errore Lua in mw.lua alla linea 656: invalid value (nil) at index 1 in table for 'concat'.  (Llargada) default
Lìnea costieraErrore Lua in mw.lua alla linea 656: invalid value (nil) at index 1 in table for 'concat'.
Bagnà daOsèano Atlàntego Cànbia el vałor in Wikidata
AltitùdeneErrore Lua in mw.lua alla linea 656: invalid value (nil) at index 1 in table for 'concat'.
Ponto pì altoErrore Lua in mw.lua alla linea 656: invalid value (nil) at index 1 in table for 'concat'.
Ponto pì basoOsèano Atlàntego (0 m) Cànbia el vałor in Wikidata
Rente a
Dati istòreghi
FondadorErrore Lua in mw.lua alla linea 656: invalid value (nil) at index 1 in table for 'concat'.
DesolvimentoErrore Lua in mw.lua alla linea 656: invalid value (nil) at index 1 in table for 'concat'.
Avegnimento ciave
Errore Lua in mw.lua alla linea 656: invalid value (nil) at index 1 in table for 'concat'.
Prima mesion documentadaGànbia (1965-1970) Cànbia el vałor in Wikidata
Dì festivo
Errore Lua in mw.lua alla linea 656: invalid value (nil) at index 1 in table for 'concat'.
                           Errore Lua in mw.lua alla linea 656: invalid value (nil) at index 1 in table for 'concat'.
PatronoErrore Lua in mw.lua alla linea 656: invalid value (nil) at index 1 in table for 'concat'.
CatedrałeErrore Lua in mw.lua alla linea 656: invalid value (nil) at index 1 in table for 'concat'.
Organizasion pułìtega
Forma de goernorepùblega Cànbia el vałor in Wikidata
Òrgano ezecutivoGoerno de Gànbia (en) Traduzi Cànbia el vałor in Wikidata
Òrgano lejislativoAsenblea Nasionałe de Gànbia Cànbia el vałor in Wikidata
Presidente del Gànbia Cànbia el vałor in WikidataAdama Barrow (21 de zenaro del 2017) Cànbia el vałor in Wikidata
Màsema autorità zudisiałeJudiciary de The Republic de Gànbia (en) Traduzi Cànbia el vałor in Wikidata
Ìndaze de Democrasia

4.49/10

   

Menbro de
Economia
PIL nomenałe2 038 414 974 $ (2021) Cànbia el vałor in Wikidata
PIL pro càpiteErrore Lua in mw.lua alla linea 656: invalid value (nil) at index 1 in table for 'concat'.
Persentuałe IVA15 % Cànbia el vałor in Wikidata (Errore Lua in mw.lua alla linea 656: invalid value (nil) at index 1 in table for 'concat'.)
Reserve totałiErrore Lua in mw.lua alla linea 656: invalid value (nil) at index 1 in table for 'concat'. (Errore Lua in mw.lua alla linea 656: invalid value (nil) at index 1 in table for 'concat'.)
BudgetErrore Lua in mw.lua alla linea 656: invalid value (nil) at index 1 in table for 'concat'. (Errore Lua in mw.lua alla linea 656: invalid value (nil) at index 1 in table for 'concat'.)
Speza pùblegaErrore Lua in mw.lua alla linea 656: invalid value (nil) at index 1 in table for 'concat'. (Errore Lua in mw.lua alla linea 656: invalid value (nil) at index 1 in table for 'concat'.)
Esportasion totałiErrore Lua in mw.lua alla linea 656: invalid value (nil) at index 1 in table for 'concat'. (Errore Lua in mw.lua alla linea 656: invalid value (nil) at index 1 in table for 'concat'.)
Inportasion totałiErrore Lua in mw.lua alla linea 656: invalid value (nil) at index 1 in table for 'concat'. (Errore Lua in mw.lua alla linea 656: invalid value (nil) at index 1 in table for 'concat'.)
Ìndaze de desviłupamento oman0,5[11] Cànbia el vałor in Wikidata (2021[11] Cànbia el vałor in Wikidata)
MonedaDałasi ganbeze Cànbia el vałor in Wikidata
Banca sentrałeBanca Sentrałe de Gànbia Cànbia el vałor in Wikidata
Taso de dezocupasionErrore Lua in mw.lua alla linea 656: invalid value (nil) at index 1 in table for 'concat'.
Còdazi de identifegasion
ISO 3166-1GM Cànbia el vałor in Wikidata GMB Cànbia el vałor in Wikidata 270 Cànbia el vałor in Wikidata
ISO 3166-2Errore Lua in mw.lua alla linea 656: invalid value (nil) at index 1 in table for 'concat'.
Còdaze postałeErrore Lua in mw.lua alla linea 656: invalid value (nil) at index 1 in table for 'concat'.
Còdaze de matricołasionWAG Cànbia el vałor in Wikidata
Fuzo oràrio
Clasifegasion climàtegaErrore Lua in mw.lua alla linea 656: invalid value (nil) at index 1 in table for 'concat'.
Domìnio de primo liveło.gm
Prefiso tełefònego+220 Cànbia el vałor in Wikidata
Tełèfono d'emerzensa
CatàłogoErrore Lua in mw.lua alla linea 656: invalid value (nil) at index 1 in table for 'concat'.
Preza ełètrega
Premi
Errore Lua in mw.lua alla linea 656: invalid value (nil) at index 1 in table for 'concat'.
Istòrego
Errore Lua in mw.lua alla linea 656: invalid value (nil) at index 1 in table for 'concat'. →


MusicBrainz: 52641fae-20e3-3698-9fa9-1849f2c79ab8

El Gànbia el xe un Stato de l'Africa Ocidental che el confina solo col Senegal a nord, est e sud. El xe bagnà da l’Oceano Atlantego a ovest. Vecia colonia inglexe, el ga vù l’indipendenza inte el 1965 e la cavedal xe Banjul.

El Gànbia el xe un Stato picenin, no el xe mai pi largo de 48 km. El va drio al corso del fiume omonimo.

El Gànbia l'è inportante parché el se cata al confin de le culture sudaniche e quele guineane. L’area longo el fiume Gànbia ancò ocupá dal Gànbia l’è stá sempre divisa tra le popolasion wolof che vegnea dal nord, e quele mandinka che vegnea dal sud.

I portoghexi i xe rivá chi in tel 1455 e i ga costruio dei porti par el marcá co la popolasion locale e par rifornir le navi che ndaa a le Indie. I inglexi i xe rivá inte el 1816 e i ga costruio on forte su l’isola de Banjul. En tel 1894, i inglexi i a trasformá el teritorio in protetorato lungo tuto el fiume Gànbia fin a 20 km nord the Basse-Santa Su.

Indipendensa

[canbia | canbia el còdaxe]

El 18 fevraro 1965, el Gànbia l’è deventá indipendente e David Jawara l’è stá nominá primo ministro. Cinque ani pi tardi, el paexe l’è deventá na repùblega e Jawara el so primo presidente. En tel 1981, Jawara el ga subio on colpo de Stato. Le trupe senegalexi le xe vegnue a jutarlo, ma el ga dovù acetar la federasion col Senegal, formando el SeneGànbia. Inte el 1995, Yahya Jammeh el sa tolto el poder co on colpo de Stato. La federasion l’è durá fin al 1999.

El 64% de i Gànbiani i vive ne le zone rurali.

Par la so storia de pasagi de varie popolasion, el paexe el ga tanti grupi etnici. El grupo pi grosso i xe i mandinga, dopo se cata fula, wolof, jola, serere e serahule.

El 90% de la popolasion xe musulmana. I cristiani xe el 6%, e quei che segue le religioni tradisionali xe el 4%.

En Gànbia se parla inglexe. El francexe l’è capio da la majoria de la popolasion. Se parla anca el mandingo e el wolof.

La majoria de la popolasion la vive de agricoltura. El teren rente del fiume el xe fertile e el parmete coltivasion de arachidi, mais, manioca.
La pesca la se pràtega sul fiume e in tel Oceano. Lo sfrutamento de le poche foreste el parmete l’esportasion de legni pregiati. La zente che laora ne l’industria la xe pocheta.

  1. ↑ URL de refarensa: http://www.tagesschau.de/ausland/gambia-commonwealth100.html.
  2. ↑ URL de refarensa: https://www.oic-oci.org/states/?lan=en. Data de consultasion: 29 de otobre del 2022.
  3. ↑ URL de refarensa: https://www.interpol.int/Member-countries/World. Editor: Interpol. Data de consultasion: 7 de disenbre del 2017.
  4. ↑ URL de refarensa: https://www.opcw.org/about-opcw/member-states/. Editor: Organizasion par ła Proibision de łe Arme Chìmeghe. Data de consultasion: 7 de disenbre del 2017.
  5. ↑ URL de refarensa: http://www.unesco.org/eri/cp/ListeMS_Indicators.asp.
  6. ↑ URL de refarensa: http://www.upu.int/en/the-upu/member-countries.html. Data de consultasion: 4 de majo del 2019.
  7. ↑ URL de refarensa: https://www.itu.int/online/mm/scripts/gensel8. Data de consultasion: 4 de majo del 2019.
  8. ↑ URL de refarensa: https://public.wmo.int/en/members/gambia. Data de consultasion: 26 de majo del 2020.
  9. ↑ URL de refarensa: https://www.who.int/choice/demography/by_country/en/. Data de consultasion: 21 de lujo del 2020.
  10. ↑ URL de refarensa: https://www.wcoomd.org/-/media/wco/public/global/pdf/about-us/wco-members/list-of-members-with-membership-date.pdf. Data de consultasion: 16 de marso del 2024. Pàzena: 8. Sostiene il qualificatore: data del scumìsio.
  11. 1 2 voze de refarensahdr.undp.org.
  12. ↑ voze de refarensaiec.ch.
  13. ↑ ben culural condevidesto co el Senegal

Altri projeti

[canbia | canbia el còdaxe]

Łinganbi foresti

[canbia | canbia el còdaxe]
Controło de autoritàVIAF (EN) 137123352 · ISNI (EN) 0000 0001 2165 9101 · LCCN (EN) n50022374 · GND (DE) 4019197-7 · BNF (FR) cb119959968 (data) · NDL (EN, JA) 00562222 · WorldCat Identities (EN) n50-022374
Traesto fora da Wikipèdia - L'ençiclopedia łìbara e cołaboradiva in łéngua Vèneta "https://vec.wikipedia.org/w/index.php?title=Gànbia&oldid=1228918"