Zibiltera

Da Wikipedia, l'ençiclopedia libara.
Infotoła de zeografia pułìtega Zibiltera
Gibraltar (en)
Gibraltar (es) Cànbia el vałor in Wikidata
Bandiera Stema
Bandiera Stema
Gibraltar aerial view looking northwest.jpg
Cànbia el vałor in Wikidata

InoGod Save the Queen (it) Traduzi Cànbia el vałor in Wikidata
Bomò«Montis Insignia Calpe»
«Badge of the Rock of Gibraltar»
«Знак на Гибралтарската скала»
«Bathodyn Craig Gibraltar» Cànbia el vałor in Wikidata
Pozision

36°08′15.9″N 5°20′43.3″W / 36.13775°N 5.345361°W36.13775; -5.345361Coordinae: 36°08′15.9″N 5°20′43.3″W / 36.13775°N 5.345361°W36.13775; -5.345361

Teritòrio reclamà daSpagna e Regno Unio Cànbia el vałor in Wikidata
Statobandiera Regno Unio
Cavedałe de

CavedaƚeZibiltera Cànbia el vałor in Wikidata
Popołasion
Totałe34 003 (2020) Cànbia el vałor in Wikidata
Łénguainglezo Cànbia el vałor in Wikidata
Zeografia
Àrea6,843 km² Cànbia el vałor in Wikidata
Bagnà damare di Alborán (it) Traduzi, baia di Gibilterra (it) Traduzi e Mar Mediteraneo Cànbia el vałor in Wikidata
Altitùdene11 m Cànbia el vałor in Wikidata
Rente a
Dati istòreghi
Creasion1704
Avegnimento ciave
Dì festivo
Organizasion pułìtega
Òrgano lejislativoParlamento di Gibilterra (it) Traduzi Cànbia el vałor in Wikidata
• Sovrano del Regno Unito (it) Traduzi Cànbia el vałor in WikidataElisabeta II del Regno Unio (6 febraro 1952) Cànbia el vałor in Wikidata
• Chief Minister of Gibraltar (en) Traduzi Cànbia el vałor in WikidataFabian Picardo (it) Traduzi (9 disenbre 2011) Cànbia el vałor in Wikidata
Economia
PIL nomenałe1.066 (-->)
Monedasterlina di Gibilterra (it) Traduzi Cànbia el vałor in Wikidata
Còdazi de identifegasion
Fuzo oràrio
Domìnio de primo liveło.gi
Prefiso tełefònego+350 Cànbia el vałor in Wikidata
Tełèfono d'emerzensa.gi
Istòrego

MusicBrainz: dd59627f-9549-3408-9a4a-65f7ba546290


Gibiltera ła xe un Teritorio da Mar del Regno Unìo, inte ła Eoropa meridional, postà a l'estremo sud de ła Penìzoła Ibèrica.
A nord ła confina via tera co ła Spagna; a sud e est l'è bagnà da łe aque del Stréto de Gibiltera e del Mar Mediteraneo e a ovest co ła Baja de Algeciras. Ła xe davanti al Maroco e póco distante da Ceuta[1].

Etimołozia[canbia | canbia el còdaxe]

El nome el vien da l'àrabo Gebel al-Tariq, "Montagna de al-Tariq" el primo omo che ła ga catà e conquistà.

Storia[canbia | canbia el còdaxe]

Ła xe deventà britànica in perpetuo inte el 1713 che ła Spagna l'acetava de dar par senpre ła Roca de Gibiltera al Regno Unìo. El tratato el stabiłìa anca na xona neutrałe su l'istmo intrà Gibiltera e Spagna.
Col pasar dei ani i Ingleixi i avéa spostà el confin pi a nord ocupando progresivamente na parte de ła xona neutra. A ła fin anca ła Spagna el ga ocupà el resto de ła xona neutra e cusì se ga creà un confin de fato andove che se cata ła frontiera moderna.

Durante ła Secónda Guera Mondiałe l'è stà na baxe angloamericana inportante e anca dopo el ga mantegnùo inportansa stratègica par el controło del pasajo intrà Mar Mediteraneo e Oceano Atlàntico.

Zeografia połitega[canbia | canbia el còdaxe]

Par sècołi l'è stà na baxe goernà da miłitari po dopo l'è stà proclamà Cołonia sóto el comando de un Goernador nominà dal Regno Unìo.

Dal 1969 ła ga na Costitusion che ghe garantise l'autogoerno, mentre el Regno Unìo el mantien ła gestion de ła połìtica èstera e ła diféxa.
El Goernador el fa da raprexentante del Regno Unìo ma el poter lejislativo el xe in man al Parlamento Locałe che el nòmina anca el Goerno (poter executivo). Ghe xe anca un sistema giudisiario autònomo baxà sul sistema ingléxe.

Demografia[canbia | canbia el còdaxe]

Col tenpo l'è stà abità da Ingleixi, Spagnołi, Ebrèi e da Genoveixi disendenti dei pescadouri che i gavéa méso sù caxa a Gibiltera dopo l'arivo dei Ingleixi.
Al dí de anco ła stragran parte dei abitanti ła se consìdara "Gibilterani".

Note[canbia | canbia el còdaxe]

  1. ła sità autònoma spagnoła su ła costa del nordàfrica
Controło de autoritàVIAF (EN125501644 · ISNI (EN0000 0001 2165 9435 · LCCN (ENn81103161 · GND (DE4020965-9 · BNF (FRcb14011467j (data) · BNE (ESXX451339 (data) · WorldCat Identities (ENn81-103161


Traesto fora da Wikipèdia - L'ençiclopedia łìbara e cołaboradiva in łéngua Vèneta "https://vec.wikipedia.org/w/index.php?title=Zibiltera&oldid=1087018"