Finlàndia

Da Wikipedia, l'ençiclopedia libara.
Jump to navigation Jump to search
Finlàndia
(CS) Finská republika
(SMS) Lääˊddjânnam
(SMN) Suomâ
(FI) Suomen tasavalta
(SV) Republiken Finland
(ET) Soome Vabariik
(FI) Suomi
(FR) la République de Finlande
Finlàndia – Stema Finlàndia – Bandiera
Dati aministradivi
Nome conpletoRepùblica de Finlandia
Nome ufisiałe(FI) Suomi e (SV) Finland
Łéngue ufisiałiŁéngua finlandexe e Łéngua svedexe
CavedałeHelsinki
Pułìtega
Forma de goernoRepùblica
Cao de StatoPresidente
Cao de GoernoJuha Sipilä Primo Ministro
Entrada inte el ONU14 de diçenbre 1955
Entrada inte ła UE1 de genaro 1995
Superfise Totale338 424,38km²
% de łe àcue10,2
Popołasion
Viventi5 501 043 (30 de setenbre 2016)
Taso de fertiłità1,75 (2014)
Xiografia
ContinenteEoropa
Confini
Fuxo orarioUTC +2
Economia
ValutaEoro
PIL (nomenałe)251 884 887 972,77 (2017)
PIL pro capite (nomenałe)45 804 (2017)
PIL (PPA)255 270 340 836 (2017)
ISU0,88 (2014)
Vàrie
Còdaxi ISO 3166FI, FIN, 246
TLD.fi
Prefiso tełefònego+358
Sigla targa automobiłìstegaFIN
Festa nasionałeItsenäisyyspäivä: 6 de diçenbre
Carte interative
Sito istitusionałe

Twitter: thisisFINLAND


Pielinen

Ła Finlandia ła xe un paese de ła Eoropa setentrional. Ła se cata inte ła Penisola Scandinava.
Ła confina a nord-òvest co la Svezia, a nord co ła Norveja, a est co ła Rusia, a sud e a òvest col Mar Bàltego.

Zeografia fisica[canbia | canbia el còdaxe]

imazene da satełite

El teritorio de ła Finlandia el xe logà inte ła banda oriental de ła rejon giogràfega ciamà Fenoscandia.
El xe ciapà infra i 60° e i 70° de latitùdene nord; oltra un terzo del teritorio el xe a nord del Sircoło Połar Àrtego: questo el fa el paéxe uno dei Stati pi setentrionałi al móndo.

Morfolosia[canbia | canbia el còdaxe]

Ła morfołogìa del teritorio ła xe conseguénsa de grandi moviménti jasałi (glaciai): a sud el rixulta un teritorio pa'l pi pian, co numaróxi łaghi e ìxołe.
A nord del fiume Oulujoki el teritorio el canbia aspeto: se cata prima numeróxi riłievi cołinari fin a rivar, inte-ła banda nord-osidentałe del paéxe a ła banda oriental de łe Alpe Scandìnave [1].

Idrografia[canbia | canbia el còdaxe]

Ła xe bagnà a sud dal Gólfo dè Finlandia e a òvest dal Gólfo de Bòtnia.

Ła costa del paéxe, pur séndo xeneralménte basa, ła xe iregołar, e ła frontéja numaroxìsime ìxołe.

El fiume pi lóngo del paéxe el xe el Kemijoki che el sbóca inte el Gólfo de Bòtnia da łe bande de ła sità de Kemi. Se ricorda anca el Oulujoki.
Ghe xe numaroxìsimi łaghi (sérca 187.888 łaghi[2]) de orìxene jasałe e de ogni dimension tante olte cołegai infra de łoro e co numaróxe ìxołe, in particołar inte-ła banda sud-oriental del paéxe.

Clima[canbia | canbia el còdaxe]

El clima de ła Finlandia l'incónbe a ła fasa climàdega temperada fréda, vista ła latitùdene; ła ga caràteri de tranxision intra i climi continentałi de łe xone ruso-siberiane e i climi oseanisi de łe xone atlàntiche a òvest.

Anbienti naturali[canbia | canbia el còdaxe]

Łe foreste łe coverze sérca el 70% del teritorio.
Inte-ła banda nord-oriental del paéxe si estende ła Łaponia, ła tera de ła tundra.

Zeografia Politega[canbia | canbia el còdaxe]

La Finlandia, dal 2010, la xe divisa inte sete azenzie regionai [3], che le se devide inte vinti altre region (Maakunta) pì pichiole.

La fa part de l'Union Eoropea.

Demografia[canbia | canbia el còdaxe]

La ga sirca cinque milioni de abitanti.

Ła Łaponia ła xe abitada, oltra che dai finlandéxi, da na minoransa sami.

Economia[canbia | canbia el còdaxe]

Łe foreste łe costituise ła major risorsa del paéxe, che el xe un inportante esportador de legne e pasta de legna uxà par prodùxar carta.

In Łaponia el xe difuxo l'ałevaménto de rene, prategà da i sami.

Note[canbia | canbia el còdaxe]

  1. punto pi ełevà el xe el mónte Haltitunturi, 1.328 m s.l.m.
  2. Ministero dell'Ambiente finlandese Vien definìa "lago" na massa de aqua con superficie magior de 500 m²
  3. corespondenti a le sie provinzie antecedente, fora che la Finlandia Ocidental, divisa inte Finlandia Centro-Ocidental e Sud-Ocidental


Controło de autoritàVIAF (EN132440532 · LCCN (ENn79065711 · GND (DE4017243-0 · BNF (FRcb15238532r (data) · BNE (ESXX451000 (data) · NLA (EN35740333 · NDL (ENJA00563226 · WorldCat Identities (ENn79-065711
Traesto fora da Wikipèdia - L'ençiclopedia łìbara e cołaboradiva in łéngua Vèneta "https://vec.wikipedia.org/w/index.php?title=Finlàndia&oldid=952901"