Kyiv

Da Wikipedia, l'ençiclopedia libara.
Cheło che te ghè schcià el rimanda a sta voxe, parché el xe on so sinònemo o el vien esplegà cuà drento. rimandamento da Kiev
Kyiv
Київ (uk) Cànbia el vałor in Wikidata
Bandiera Stema
Bandiera Stema
Fotomontajo
Someja


InoYak tebe ne liubyty, Kyieve mii! (en) Traduzi Cànbia el vałor in Wikidata
SoranomeМати міст Руських, Новий Єрусалим, Місто, де все починається, Мать городов русских e Киев Папа Cànbia el vałor in Wikidata
EpònemoKij, Šček e Choriv (it) Traduzi Cànbia el vałor in Wikidata
Pozision

Map

50°27′13″N 30°30′59″E / 50.453611°N 30.516389°E50.453611; 30.516389 (Chiìv)Coordinae: 50°27′13″N 30°30′59″E / 50.453611°N 30.516389°E50.453611; 30.516389 (Chiìv)

ContinenteEoròpa Cànbia el vałor in Wikidata
Teritòrio reclamà daReichskommissariat Ukraine (it) Traduzi, RSS Ucràina, Forze armate della Russia meridionale (it) Traduzi, Seconda Repùblega de Połònia e Rùsia Cànbia el vałor in Wikidata
StatoUcràina Cànbia el vałor in Wikidata
Cavedałe de
Ucràina (1991–) Cànbia el vałor in Wikidata
Popołasion
Totałe2 952 301 (1° de zenaro del 2022) Cànbia el vałor in Wikidata
−9 879 (2021)
Densità3 481,49 hab./km²
Idiomaucrain Cànbia el vałor in Wikidata
Zeografia
Àrea848 km²[1] Cànbia el vałor in Wikidata
Bagnà daFiume Dniéper Cànbia el vałor in Wikidata
Altitùdene179 m Cànbia el vałor in Wikidata
Rente a
Dati istòreghi
FondadorKij, Šček e Choriv (it) Traduzi, Shchek (en) Traduzi, Khoryv (en) Traduzi e Lybid (en) Traduzi Cànbia el vałor in Wikidata
Avegnimento ciave
Dì festivo
Eror Lua: callParserFunction: function "

[[Categoria" was not found.

PatronoSan Michièl Arcànxoło Cànbia el vałor in Wikidata
Organizasion pułìtega
Òrgano lejislativoMis'ka Rada de Kiev (it) Traduzi Cànbia el vałor in Wikidata
Cao de goernoVitalij Klyčko (it) Traduzi (25 de majo del 2014) Cànbia el vałor in Wikidata
Còdazi de identifegasion
ISO 3166-2UA-30[2] Cànbia el vałor in Wikidata
Còdaze postałe01000–06999 Cànbia el vałor in Wikidata
Còdaze de matricołasionAA e KA Cànbia el vałor in Wikidata
Fuzo oràrio
Prefiso tełefònego44 Cànbia el vałor in Wikidata
ID KOATUU8000000000 Cànbia el vałor in Wikidata
Premi

Sito webkyivcity.gov.ua Cànbia el vałor in Wikidata










Facebook: 111227078906045

Facebook place: kyivcity.gov.ua
Twitter: Kyiv
Instagram: kyivcityofficial

Telegram: KyivCityOfficial



Youtube: UCfbLP1IZ4MFZqtjrUWCKVLA






























MusicBrainz: 51c526a4-ed34-4eaf-94cf-0b96cd019d47


Kyiv (in ucrain : Ки́їв


? ) ł’è ła cavedałe e ła sità pì popołà de ł’Ucràina. Ł’è in Ucràina sentral-orientałe, su el fiume Nipro (o Dniéper). A 1° xenaro 2022, i só abitanti i xera 2.952.301,[3] che fa de Kyiv ła setima sità pì popołà d’Eoropa. Kyiv el xé un inportante sentro industrial, scientifico, educativo e cultural de ł’Eoropa orientałe.[4] Ghe xe tante industrie ad alta tecnołoxia, istituti de istrusion superiore e monumenti storici. Ła sità ła gà un vasto sistema de trasporti pùbleghi e infrastruture, incłuxo ła Metropułitana de Kyiv.

Se dis che el nome de ła sità vien da el nome de Kyj, un de i só quàtro fondadori lejendarìi. Durante ła só istòria, Kyiv, na de łe sità pì antìghe de ł’Eoropa orientałe, ła gà pasà da diverse faxi de prominensa e oscurità. Ła sità esisteva probabilmente cofà un sentro comèrciàłe xà da el 5º sècoło. Esendo un insediamiento slavo su ła gràn ròta comèrciàłe intra ła Scandinàvia e Costantinòpułi, Kyiv xera na sità tributària de i caxari,[5] finchè no ła gavèa conquistà i variaghi (vichinghi) a metà d’el 9º sècoło.

Soto el domìnio variago, ła sità ła xé diventà ła cavedałe de ła Rus de Kyiv, el primo stato slavo orientałe. Desfà de tuto durante łe invaxion mongòłe int’el 1240, ła sità persè gràn parte de ła só influensa inte i secołi da vèni. Pasando soto el domìnio d’el Prinsipato de Łituània, dapò d’el Regno de Połònia e finmente de ła Rùsia inperiałe, ła sità se trasformò da un mercào de frontiera in un inportànte sentro de còltura ortodosa int’el 16º sècoło, e po, inte l’otosénto, in un sentro industriàłe, comèrciàłe e aministrativo.

Ła sità prosperò de novo inte el tènpo de ła revołusion indùstriałe a fin d’el 19º sècoło. Int' el 1918, quando ła Repùblega popołare ucràina dichiarò ł’indipendensa da ła Repùblega rusa dapò ła Revołusion d’otobre, Kyiv ghe deventò ła cavedałe. Dapò ła fin de łe guere ucràino-sovièteghe e połaco-sovièteghe int’el 1921, Kyiv el xé finìo inte ła RSS Ucràina, diventando ła só cavedałe int’el 1934. Ła sità ła gà sofrì dagni significanti durante ła Seconda guera mondiałe, ma se gà risconso presto inte i ani d’el dopoguera, restàndo ła tèrsa sità pì grànda de ł’Union Soviètega.

Co ła caxùa de ł’Union Soviètega e ł’indipendènsa de ł’Ucràina int’el 1991, Kyiv el xé restà ła cavedałe de ł’Ucràina e el gà avùo un inflùso continuo de migranti d’etnia ucraina, provenìenti da antre rejòn de el paexe.[6] Durante ła tranxision d’el paexe verso na economìa de mercà e na democrasìa eletorałe, Kyiv el gà continuà a èser ła sità pì grànda e rica de ł’Ucraina.

Ła só produsion indùstriàłe dipendènte da łe armi ł’è dimenuà dapò ła caxùa de ł’URSS, influensàndo negativamente ła siensa e ła tecnołoxìa, ma nòvi setori de ł’economìa cofà i sèrvisi e ła finànsa ła gà aumentà i sàłari e i investìmenti de Kyiv, deparando finansiamènti continui par ła ediłexia abitativa e el xviłupo urban. Kyiv ł’è diventà ła rejòn pì fiło-osidental de ł’Ucràina; ł’ełesion łe xé domìnade da i partìi che sostenise na maxor integrasion co ł’Union Eoropea.

Nome[canbia | canbia el còdaxe]

Detàłio de Ła mapa de ła Połònia e l'Ongarìa de Sebastian Münster, 1552, che el mostre Kyiv etichetà cofà «Kyouia epatus» (in latin: Kyovia episcopatus ).

Ки́їв


? , trasliterà: Kyiv , Modeło:IPA-uk

Ки́ев (pre-1918 Кіевъ)


? , trasliterà: Kiev , Modeło:IPA-ru[11]

Кіеў


? , trasliterà: Kijeŭ

Kijów


?

Prima de ła standardixasion de l’alfabeto a l’inisio d’el 20º sècoło, el nome xera scrìo anca cofà Кыѣвъ, Киѣвъ o Кіѣвъ, co ła létara jat (ѣ) oramài òbsołeta. Ł’ortografia ucràina antìga d’el 14º e 15º sècoło ła xé stà nominalmente *Києвъ, ma ghe xé stàe diverse ortografie atestade 'ntra cui кїєва (gen.), Кїєвь, e Киев (ac.), кїєво o кїєвом (strum.), києвє, Кіеве, Кїєвѣ, Києвѣ, o Киѣве (loc.).[12]

Łe cròniche de i antìghi slavi orientałi, cofà el Còdexe laurensiano e ła Crònica de Nóvgorod, łe doparava ł’ortografia Києвъ, Къıєвъ o Кїєвъ.[13] Ł’etimołoxia tradisional, derivando da ła Crònica de i ani pasai, indice che el nome sia na derivasion de el nome de Chij (in ucrain : Кий


? , trasliterà: Kyj ), el fondador lejendario de ła sità. Segondo el disionàrio etimołoxico de Oleg Trubachyov, derive da el nome slavo antìgo oriental *Kyjevŭ gordŭ (letaralmente, «castèło de Kyj»), da el proto-slavo *kyjevъ.[14] Sta etimołoxia xé stà mesa in dubio, par exènpio da Mykhailo Hrushevsky, che ła gà denominà un «mito etimołoxico», e el intendéa che i nomi de i fondadori legendarìi i xé stài fondamentài su topònemi. Segondo el łenguìsta ucràino-canadéxe Jaroslav Rudnyckyj, el nome pol èser coneso co ła radice proto-slava *kyjь, ma el dovería èser interpretà inte el signifegà de «asta, pało», cofà ła corispondente paroła ucràina moderna кий (kyj). In sto caxo el nome deve èser interpretà cofà «insediamento pałificà».[15]

Kyiv el xé el nome ufisiałe ucràino romanizà de ła sità, che vien utiłixà par documenti lejislativi e ufisiałi.[16] Kiev el xera ła denomenasion tradisionàłe de ła sità che sołitamente se gà utiłixà in Itàłia, ma par via de ła só orìxene stòrica da ła łéngua rusa, sta variànsa ła gà perso el favor de tanti mèdia osidentałi dapò l’inisio de ła guera ruso-ucràina int’el 2014 e soratuto co ła só continuasion int’el 2022.[17] Xà inte el 1995 el governo ucraìno el gà promoso na resołusion che sołicitava de uxar ła trasliterasion Kyiv (o pì coretamente Kyïv), pì prexisa rispèto a el topònemo in łéngua ucràina. In Itàłia, storicamènte ła sità gera ciamàa anca Chiovia.

Ła sità xe stà conosia co vari nomi int’el corso de ł’istòria. Inte łe saghe nordiche ła ciamava Kænugarðr o Kœnugarðr,[18] che vol dir «sità de i chioviani» (da l’antìgo slavo oriental: кияне, romanisà: kijane),[19] che se gà conservà inte ła moderna denomenasion islandéxe Kænugarður. Forse el primo manoscrito originałe co el nome de ła sità fo ła Łétara chioviana scrita int’el 930 d.C. da rapresentanti de ła comunità ebraica de ła sità, in cui el nome el xé scrìo cofà קייוב׳ (Qiyōḇ).[20]

El storico Julius Brutzkus, inte ła só òpara «Ł’orìxene caxara de l’antìgo Kyiv» (The Khazar Origin of Ancient Kiev), supone che sìpia Sambàt che Kyiv i sìpia de orìxene caxara, che signifega rispetivamente «fortesa de cołìna» e «insediamento de basa». Brutzkus dise che Sambàt no el xé Kyiv, ma el xé pitòsto Vyšhorod (Sità Alta), che ghe xé lì in visinansa.

In łéngua grega bixantina d’el 10º sècoło, in De administrando imperio de Costantino Ⅶ Porfirogénito, ła sità ła venia scrìa cofà Κιοάβα (Kioava), Κίοβα (Kiova) e «anca ciamà Sambatas», Σαμβατάς.[21][22] In arabo, el xé كويابة (Kūyāba), cofà se cate inte ł’òpara de Al-Istakhri d’el 951 d.C.,[21] e Zānbat, segondo Ibn Rusta e antri autori d’el 10º sècoło.[23] In latin medieval, cofà int’el Chronicon de Tietmaro de Merseburgo d’el 1015, el xera mensionà 'fà Cuieva.[19] Dapò ła só ricostrusion int’el 15º sècoło, Kyiv l’era ciamà co el nom turco (tataro de Crimia) Menkerman o Mankerman.[23]

Łe prime fonti ingléxi el só nome se screveva cofà Kiou, Kiow, Kiew, Kiovia. Su na de łe mape ingléxi pì antìghe de ła rejon, Russiae, Moscoviae et Tartariae, stàmpà de Ortełio (Łondra, 1570), el nome de ła sità el xé scrìo 'fà Kiou. Su ła mapa d’el 1650 de Guillaume de Beauplan, el nome de ła sità xé Kiiow, e ła rejon ła ghe xé scrìa 'fà Kÿowia. Int’el łibro Travels de Joseph Marshall (Łondra, 1772) ła sità ła xé ciamà Kiovia.[24] In ingléxe, Kiev el xé aparso in stànpa xà int' el 1804 inte ła «Nova mapa de ł’Eoropa, da łe ùlteme autorità» (New map of Europe, from the latest authorities) de John Cary e int’el diario de viàxo de Mary Holderness d’el 1823 «Nova Rùsia: Viàxo da Riga a ła Crimia, pasando par Kiev» (New Russia: Journey from Riga to the Crimea, by way of Kiev).[25] L’Oxford English Dictionary el gà incluso Kiev in na citasion publegà int’el 1883, e Kyiv int’el 2018.[26]

Ła version ucraina d’el nome, Kyiw, conparise int’el 4º vołume d’el Disionàrio xeografico de el Regno de Połònia, publegà int’el 1883.[27]

Dapò ł’indipendensa de ł’Ucraina inte el 1991, el goerno ucràino gà introdoto łe regołe nasionałi par ła trasliterasion de i nomi xeografighi inte l’alfabeto latin par àti lejislativi e ufisiałi inte l’otobre 1995,[16] segondo łe quałi el nome ucràino sirìłego Київ el xé romanixà 'fà Kyiv. Ste regołe se aplice a topònemi e indirisi, cuxì cofà a nomi de parsona su pasaporti, segnałi stradałi e cuxì via.

Istòria[canbia | canbia el còdaxe]

Par savèrghene de pì, vardarse łe voxe Istòria de Kyiv e Cronołoxia de Kyiv.

I primi èseri omani conosiùi inte ła rejon de Kyiv i gh’abità int’el tardo pałeołitego (età de ła pièra).[28] Ła popołasion datórno a Kyiv inte ł’età d’el brónxo ła faxeva parte de ła cusì ciamà cultura tripiłiana, cofà se vede dai manufati de st’ùltema catà int’area.[29] Durante ła prima età d’el fèr calcheduni tribù i se xera stabiłì rente a Kyiv, indóve i praticava ła coltivasion de ła tèra, l'arlevamento e el tràfego co i sciti e i antìghi stati de ła còsta setentrionałe d’el Mar Negro.[28] I ricatamenti de monete romane d’el 2º-4º sècoło i sugerise rełasion comersałi co łe provinse orientałi de l’Inpero Roman.[28] Notevołi archeołoxi de ła area intórno a Kyiv i include el resercator Vikentiy Khvoyka.

Fondasion[canbia | canbia el còdaxe]

I studioxi i contine a rajonar có ła sità ła xé stà fondà: ła data de fondasion tradisional ła xé el 482 d.C., cusì ła sità ła gà sełebrà el só 1500° aniversario int’el 1982. I dati archeołoxeghi i indice na fondasion int’el sèsto o sètimo sècoło,[30][31] co calchedùni resercatori che i date ła fondasion insìn a ła fin d’el 9° sècoło.[32]

I lejendarìi Kyj, Šček, Khoryv e Lybid inte ła Crònica de Radziwiłł

Ghe xé arcuanti rexicónti lejendarìi su ł’orìxene de ła sità. Cofà conte ła Crònica de i ani pasai, dei membri de na tribù slava (połani orientałi), fradèłi Kyj (el maxór, da cui ła ciape el nome ła sità), Šček, Khoryv e ła só sorèła Lybid, che i gavéa fondà ła sità.[28] N'antra lejenda aferme che San Andrea el pasò inte ła xona int’el 1º secoło. Andóve dèso ła se cate ła sità el gà fato inpiantar na cróxe, indóve en sèguito fu fabricà na céxa. Fin da el Medioevo na imàxene de San Michièl ła gà raprexentà ła sità óltra che el prinsipato.

I ongaréxi a Kyiv int’el 830 durante i tènpi d’el Khanà de Rus'

Ghe xé póche testimonianse istoreghe rełative a el periodo in cui fu fondà ła sità. Insediamenti slavi sparsi existeva inte ł’area da el 6° secoło, ma no'l xé ciàro se calchedùn de łóri i se sìpia drioman xviłupà inte ła sità. Su el planisfero de Tołomeo i ghe xé deversi insediamenti indicài lóngo el pasàr mèdio d’el Boristene, intra cui Azagarium, che calcheduni istoreghi retene èser el predecesor de Kyiv.[33]

Anpò, segondo el Dictionary of Ancient Geography de Alexander MacBean d’el 1773, cuel insediamento coresponde a ła moderna sità de Čornobyľ. Domè a sud de Azagarium, ghe xé n’antro insediamento, Amadoca, retenú ła cavedałe d’el popoło de i amadoghi che viveva in n’area conprexa intra łe pałù de Amadoca a ovest e łe montagne de Amadoca a est.[34]

N’altro nome de Kyiv mensonà inte ła istòria, ła cui orìxene no ła xé d’el tuto ciara, el xé Sambat, che aparentemente el gà calcòsa a che far co l’Inpero caxar. Ła crònica de i ani pasai ła dise che i rexidenti de Kyiv i gà deto ad Askold «gh’era trè fradèłi Kyj, Šček e Khoryv. I gavéa fondà sta sità e i xé mòrti, e dèso restemo e paghemo łe tanse a i só parenti, i caxari». In De administrando imperio, Costantino Porfiroxenito el mensone na carovana de pìcołe inbarcasion da carga che i se radunava ògni ano, e el scrive: «I desende el fiume Dniéper e i se sune a el caosaldo de Kyiv (Kioava), ciamà anca Sambatas».[35]

Almànco trè xeografi d’el 10° secoło de łéngua araba che i gavéa viaxà inte ł’area i mensonava ła sità de Zānbat cofà ła sità prinsipałe de i ruteni. Intra łori i ghe xé ibn Rusta, Abu Saʿīd Gardēzī e un autor d’el łibro xeografego Hudūd al-ʿĀlam. I testi de cuełi autori furono descoverxài da l’orientałista ruso Aleksandr Tumanskij. Ł'etimołoxia de Sambat ła xé stà rajonà da pluxor istòreghi, intra cui Grigorij Ilinskij, Nikolaj Karamzin, Jan Potocki, Nikolaj Lambin, Joachim Lelewel e Guðbrandur Vigfússon.

Łe Cròniche de i ani pasai łe dise che ad un cèrto pónto durante ła fin d’el 9° o l’inisio d’el 10° secoło Askold e Dir, che poría èser stài de proveniensa vichinga o variaga, i gavéa goernà a Kyiv. Furono sasinài da Oleg de Nóvgorod int’el 882, ma calchedùni istòreghi, cofà Omeljan Pritsak e Constantine Zuckerman, i contestava, sostegnindo che el domìnio caxaro continuò fin a i ani 1920, lasando documenti istòreghi cofà ła Łétara chioviana e ła Łétara de Schechter.

Antri istòreghi i sujerise che łe tribù magiare (ongare) gavéa goernà ła sità intra el 840 e el 878, prima de migrar co calchedùne tribù caxare int’el baxìn carpatico. Łe Cròniche de i ani pasai mensone i ongaréxi che i pasava rénte a Kyiv. Ła tónba de Askold xera presedentemente conosú cofà Uhorske uročyšče (in ucrain : Уго́рське уро́чище


? , «lógo ongaréxe»).[36]

Anbiénte[canbia | canbia el còdaxe]

«El vólto» sora ła mapa de Kyiv
El teren de ła sità de Kyiv



Durante ła ùltema era jasal łe tère de ła Ucraina setentrionałe łe xera covèrte de un strato de jasałi. Daspò che i jasałi i se xera desfantà, ła suparfise d’el teren, indóve el xé situà el moderno Kyiv, ła gà ciapà ła forma asè sìmiłe a un vólto omano co ła sima revoltà vèrso sud (efèto de pareidołia), soranomenà «el vólto de Kyiv» (Лик Києва, Lyk Kyieva).[37]

Trasporti[canbia | canbia el còdaxe]

Ła xé servia da el aeroporto Boryspil. Ła gà un servisol de metropułitana e de funicołar.

Gałeria de someje[canbia | canbia el còdaxe]

Sità zemelae[canbia | canbia el còdaxe]

  • Turchia
Angora, Turchìa (1993)
  • Turkmenistan
Aşgabat, Turkmènistan (2001)
  • Kazakistan
Astana, Kazàkistan (1998)
  • Gresa
Atene, Gresa (1996)
  • Azerbaijan
Bakù, Azerbaigian (1997)
  • Cina
Pechìn, Cina (1993)
  • Kirghizistan
Bişkek, Kirghìzistan (1997)
  • Braziłe
Braxiłia, Braziłe (2000)
  • Slovàchia
Bratislava, Slovachia (1969)
  • Belzo
Borseła, Belzo (1997)
  • Romania
Bùcarest, Romanìa (2022)[38]
  • Arzentina
Buenos Aires, Arzentina (2000)
  • Stati Unii
Chicago, Stati Unii de America (1991)
  • Moldavia
Chişinău, Moldàvia (1993)
  • Danemarca
Copenaghen, Danemarca (2023)[39]
  • Połònia
Cracòvia, Połònia (1993)
  • Regno Unio
Ebora, Regno Unìo (1989)
  • Armènia
Èrivan, Armènia (1995)
  • Itàlia
Firense, Itàłia (1967)
  • Giappone
Kyoto, Giapòn (1971)
  • Zermània
Lipzia, Zermània (1956)
  • Perù
Lima, Perù (2005)
  • Zermània
Monaco de Baviera, Zermània (1989)
  • Danemarca
Odense, Danemarca (1989)
  • Kirghizistan
, Kirghìzistan (2002)
  • Sudafrica
Pretoria, Repùblega Sudàfricana (1993)
  • Letònia
Riga, Łetònia (1998)
  • Braziłe
Rio de Janeiro, Braziłe (2000)
  • Itàlia
Roma, Itàłia
  • Cile
Santiago del Ciłe, Ciłe (1998)
  • Mexico
Sità del Mèsego, Mèsego (1997)
  • Bulgaria
Sòfia, Bulgarìa (1997)
  • Cina
Suzhou, Cina (2005)
  • Estònia
Tałin, Estònia (1994)
  • Finlandia
Tampere, Finlàndia (1954)
  • Uzbekistan
Taškent, Uzbèkistan (1998)
  • Georgia
Tbilisi, Zeorza (1999)
  • Fransa
Tołoxa, Fransa (1975)
  • Połònia
Varsàvia, Połònia (1994)
  • Itàlia
Venesia, Itàłia
  • Lituània
Vilna, Łituània (1991)
  • Cina
Wuhan, Cina (1990)
  • Indonesia
Xacarta, Indonèzia (2005)


Notasion[canbia | canbia el còdaxe]

  1. URL de refarensa: https://web.archive.org/web/20150918152231/http://atu.gki.com.ua/atu/26.
  2. Declarà da: MusicBrainz. Łéngua de l'òpara o del nòme: inglezo. Editor: MetaBrainz Foundation.
  3. (UK) Number of present population of Ukraine 1 January 2022 (PDF), UkrStat.gov.ua, 1º xenaro 2022.
  4. (EN) City Mayors: The 500 largest European cities (1 to 100)citymayors.com.
  5. Kiev, in TheFreeDictionary.com.
  6. (EN) Paul Robert Magocsi, A History of Ukraine: The Land and Its Peoples, 2nd, Revised, University of Toronto Press, 2010.
  7. Treccani.it, op. cit. .
  8. Sapere.it, op. cit. .
  9. Ambasciata d'Italia - Kievambkiev.esteri.it. entrada il 13 febraro 2022.
  10. Calchedùni exènpi d’uxo:
  11. Eror: <ref> nisun testo par el marcador lpd3
  12. (UK) Slovnyk staroukraïnsʹkoï movy XIV–XV st., Kyiv, Naukova Dumka, 1977, p. 474.
  13. Lavretian Chronicle Archivià il 18 xenaro 2008 Data inte l'URL no conbazante: 18 de zenaro 2008 in Internet Archive. e Novgorod Chronicles Archivià il 2 agosto 2020 Data inte l'URL no conbazante: 2 de agosto 2020 in Internet Archive.
    "В лѣто 6743. Не хотя исперва оканныи, всепагубныи диаволъ роду человѣческому добра, въздвиже крамолу межи рускыми князи да быша человѣци не жили мирно: о том бо ся злыи радуется кровопролитью крестияньскому. Поиде князь Володимиръ Рюриковиць с кыяны и Данило Романович с галицаны на Михаила /л.158./ Всеволодица Чермного къ Чернигову, а Изяславъ побѣжа в Половци; и много воева около Чернигова и посадъ пожьже, а Михаилъ выступи ис Чернигова; и много пустошивъ около Чернигова, поиде опять; и Михаилъ створивъ прелесть на Данилѣ и много би галицанъ и бещисла, Данила же едва уиде; а Володимиръ пришедши опять, сѣде въ Киевѣ. И не ту бысть того до сыти зла, нь прииде Изяславъ с погаными Половци в силѣ тяжьцѣ и Михаилъ с черниговци под Киевъ, и взяша Кыевъ; а Володимера и княгыню его изымаша Половци, поведоша в землю свою, и много зла сътвориша кияномъ; а Михаилъ сѣде в Галицѣ, а Изяславъ в Киевѣ; и опять пустиша Володимира Половци на искупѣ и жену его, и на Нѣмцѣх имаша искупъ князи. 'В лѣто 6744 [1236]. Поиде князь Ярославъ из Новаграда къ Киеву на столъ, понявши съ собою новгородцовъ болших муж: Судимира въ Славнѣ, Якима Влунковица, Костя Вячеслалича, а новоторжець 100 муж; а в Новѣградѣ посади сына своего Александра; и, пришедши, сѣде в Киевѣ на столѣ; и державъ новгородцовъ и новоторжанъ одину недѣлю и, одаривъ, отпусти прочь; и приидоша вси здрави. Того же лѣта пришедше безбожныи Татарове, плениша всю землю Болгарьскую А и град их Великыи взяша, исѣкоша вся и жены и дѣти" and others. Archivià il 31 otobre 2020 Data inte l'URL no conbazante: 31 de otobre 2020 in Internet Archive.
  14. Modeło:Cite dictionary
  15. Rudnyc'kyj, Jaroslav Bohdan (1962-1982). An etymological dictionary of the Ukrainian language. 2., rev. ed. Winnipeg: Ukrainian free acad. of sciences, pp. 660–663.
  16. 16,0 16,1 (EN) Ukrainian Commission for Legal Terminology, Kiev?, Kyiv?! Which is right?, UA Zone.
  17. (EN) Kyiv not Kiev: Why spelling matters in Ukraine's quest for an independent identity, The Atlantic Council, 21 otobre 2019.
  18. (UK) L. V. Voĭtovych, Hol'mgard: De pravyly Rus'ki kni͡azi Svi͡atoslav Ihorevych, Volodymyr Svi͡atosalvych ta I͡aroslav Volodymyrovych?, in Ukraïnsʹkyĭ istorychnyĭ zhurnal, nº 3, 30 xugno 2015, 40, 51.
  19. 19,0 19,1 (UK) Ivan Ohienko, Etymolohichno-semantychnyĭ slovnyk Ukraïnsʹkoï movy, Winnipeg, MB, Society of Volyn, 1982, pp. 211–12.
  20. (EN) Khazarian Hebrew documents of the tenth century, Ithaca, Cornell University Press, 1982.
  21. 21,0 21,1 (EN) Jaroslav B. Rudnycʹkyj, Kyiv, in An Etymological Dictionary of the Ukrainian Language, Ottawa, ON, Ukrainian Mohyla Mazepian Academy of Sciences, and Ukrainian Language Association, 1982, pp. 660–666.
  22. (EN) Constantine Porphyrogenitus, De Administrando Imperio, Washington, D.C., Dumbarton Oaks Center for Byzantine Studies, and Trustees for Harvard University, 1967, pp. 56–59.
  23. 23,0 23,1 (EN) J. Brutzkus, The Khazar Origin of Ancient Kiev, in The Slavonic and East European Review, vol. 3, nº 1, May 1944, 108–124, DOI:10.2307/3020228.
  24. (EN) Joseph, fl.1770 Marshall, Travels through Germany, Russia, and Poland in the years 1769 and 1770, New York, Arno Press, 1971. Originally published: London, J. Almon, 1773, Modeło:LCCN.
  25. (EN) Mary Holderness, Journey from Riga to the Crimea, with some account of the manners and customs of the colonists of new Russia., London, Sherwood, Jones and co., 1823.
  26. (EN) I, n.1, Oxford University Press, Setenbre 2019.
    «2017 Thai News Service (Nexis) 21 Apr. Kyiv filed a lawsuit against Russia at the ICJ for intervening militarily.».
  27. (PL) Slownik geograficzny Krolestwa Polskiego i innych krajow slowianskich, Druk "Wieku" Nowy Świat, 1883.
  28. 28,0 28,1 28,2 28,3 Kyiv Archivià il 24 novenbre 2016 Data inte l'URL no conbazante: 24 de novenbre 2016 in Internet Archive. at Ukrainian Soviet Encyclopedia
  29. Kiev Archivià il 24 novenbre 2016 Data inte l'URL no conbazante: 24 de novenbre 2016 in Internet Archive. in the Ukrainian Soviet Encyclopedia: "Населення періоду мідного віку на тер. К. було носієм т. з. трипільської культури; відомі й знахідки окремих предметів бронзового віку."
  30. "Kyiv Archivià il 4 majo 2015 Data inte l'URL no conbazante: 4 de majo 2015 in Internet Archive. ", Encyclopædia Britannica. Estraxú el 9 marso 2020.
  31. Petro Tolochko, Glib Ivakin, Yaroslava Vermenych. Kyiv Archivià il 26 febraro 2022 Data inte l'URL no conbazante: 26 de febraro 2022 in Internet Archive. . Encyclopedia of History of Ukraine.
  32. Rabinovich GA From the history of urban settlements in the eastern Slavs. In the book.: History, culture, folklore and ethnography of the Slavic peoples. M. 1968. 134.
  33. (RU) Борис Ерофалов-Пилипчак, Римский Киев: или Castrum Azagarium на Киево-Подоле, A+C, 22 febraro 2019.
  34. (EN) William Hazlitt, The Classical Gazetteer: A Dictionary of Ancient Geography, Sacred and Profane, Whittaker, 22 febraro 1851.
  35. Sigfús Blöndal. "The Varangians of Byzantium Archivià il 25 xugno 2020 Data inte l'URL no conbazante: 25 de zunjo 2020 in Internet Archive. ".
  36. History Archivià il 13 xugno 2020 Data inte l'URL no conbazante: 13 de zunjo 2020 in Internet Archive. . Pechersk Raion in the Kiev City.
  37. Дивний лик Києва. primetour.ua/uk/, Xenaro 2013
  38. (RO) Nicuşor Dan: Am hotărât să aprobăm înfrăţirea dintre Bucureşti şi Kiev, Mediafax, 7 de marso 2022.
  39. (DA) Magnus Ankerstjerne Journalist, København vedtager venskabsaftale med Kyivtv2kosmopol.dk.






Controło de autoritàVIAF (EN150028026 · LCCN (ENn81022031 · GND (DE4030522-3 · BNF (FRcb15239976q (data) · BNE (ESXX453110 (data) · WorldCat Identities (ENn81-022031
Traesto fora da Wikipèdia - L'ençiclopedia łìbara e cołaboradiva in łéngua Vèneta "https://vec.wikipedia.org/w/index.php?title=Kyiv&oldid=1151962"