Céxa de San Marcuoła

Da Wikipedia, l'ençiclopedia libara.
Va a: navigasion, serca
Sto articoło el xe scrito in venesian
Cèxa de San Marcuoła
Ła fasàda de ła céxa vista da ł'altra riva del Canal Grando
Ła fasàda de ła céxa vista da ł'altra riva del Canal Grando
Locałità Venesia
Coordinae

45°26′34″N 12°19′43″E / 45.4427, 12.3286

Rełijon Catołega
Diocexi Patriarcà de Venesia
Ano consacrasion 1779
Architeto Antonio Gaspari, Giorgio Massari
Stiłe architetonego Neoclasico
Inisio costrusion 1730
Conpletamento 1765 - fasàda no fenìa

Coordinate: 45°26′34″N 12°19′43″E / 45.4427, 12.3286

La céxa de San Marcuoła o céxa dei Santi Ermagora e Fortunato xe un edificio lerigioxo de Venesia situà 'ntel sestièr de Canaregio e afasà so'l Canal Grando, danànsi al Fontego dei Turchi.

Storia[canbia | canbia sorxente]

La tradision vol che ła sia stàda costruìa ła prima volta so' l'ìxoła Lemeneo un mucio de ani prima, adiritura infra el IX secoło e 'l X secołoì, e che po' ła sia stàda desfàda da un incendio capità dopo un taramoto.

Qua gaveva catà recèto 'na picoła comunità scanpàda a l'invaxion longobarda.

Xe stà po' 'ntel XII secoło che xe stàda costruìa ła céxa atuałe, grasie ałe luminàrie de łe famegie Memmo, propietarìa de l'isoła de San Zorzi Mazor, e Lupanizza.

La céxa, de ła quała no gavemo tante notisie, gera posta in aso longitudinałe e paraleło al Canal Grando e davanti gaveva un canpo. Se ritien che fin a l'XI secoło fuse gestìa da sore, che in seguito se gà trasferìo so' 'na caxa visin al Canpo San Trovaso, creando el convento de łe Eremitane.

'Ntel 1663 se rimarcàva soło che modifeghe picenine de ła strutura; xera in quei ani che Antonio Gaspari ga prexentà i so progeti par la ristruturasion. Tałi progeti xe restài so carta fin al 1730, ano de ła morte del Gaspari, ano in cui vien fidài a Giorgio Massari. El Massari xe riusìo a finir la parte interna xà 'ntel 1736, ma no'l gà finìo ła fasada de ła céxa, che xe restàda ancora atualmente inconplèta.

'Ntel 1779 el gardenal Federico Maria Giovanelli l'à consacrà par l'ultima volta.

Descrisión[canbia | canbia sorxente]

La prima strutura rintrava nei canoni del stìl romanico e gaveva tre navàe co' coverto a capriate scoverte. El canpaniel xe stà costruìo darénte l'abside.

Dopo ła ristruturasion reałizàda da ł'architeto Giorgio Massari, deso ła céxa se presenta co' na navàda unica a pianta quadra, coverta da 'na volta "a bote". Co' ła céxa xe stàda ristruturàda, vien xontà anca 'na cupside otagonàl.

El presbiterio xe stà recavà da un abside semisircołàr, che xe ła conclusion de ła beła capeła mazor retangołàr, che sorasta da 'na cuboła ovałe tegnùa su da quatro cołone.

Risałe invese al 1735 la capèła del Cristo, che se cata davanti al Presbiterio.

La porta de intràda xe posta, in modo singołàr, so ła banda sànca de ła céxa; questo parchè, secondo alcuni dexegni conservài al Muxeo Correr, el Massari vołeva ricrear el steso efeto de ła Cèxa dei Gexuati (Santa Maria del Rosario), che se afàsa so'l Canal de ła Zueca.

La céxa ofre 'na anpia cołesion de statue del scultor Gaetano Susali, ma ła so òpara prinsipàl xe l'Ultima Cena de Jacopo Tintoretto.

Bibliografia[canbia | canbia sorxente]

  • Marcello Brusegan, Le chiese di Venezia, Ed. Newton Compton 2008.
  • Antonio Masasri, Giorgio Massari architetto veneziano del Settecento, Vicenza, Neri Pozza 1971, pp. 51-54

Altri progeti[canbia | canbia sorxente]