Gèxoło

Da Wikipedia, l'ençiclopedia libara.
Va a: navigasion, serca
Gèxoło
comun
Gèxoło – Stema
Spiada de Gèxoło
Spiada de Gèxoło
Dati aministrativi
Stato bandiera Itałia
Rejon Vèneto – stema Vèneto
Provincia Venèsia – stema Venèsia
Sìndico Valerio Zoggia (El Popoło de ła Libartà) dal 21/05/2012
Teritorio
Coordinae 45°31′00″N 12°39′00″E / 45.533333, 12.65Coordinate: 45°31′00″N 12°39′00″E / 45.533333, 12.65
Altitudine 2 m s.l.m.
Superfise 95,25 km²
Abitanti 24 624 (31/01/2013)
Densità 258,52 ab./km²
Frasion Gèxoło Łido, Gèxoło Pineta, Paxareła de Soto, Cortełaso, Ca' Pirami, Ca' Fornera, Ca' Nani, Piave Novo
Comuni confinanti Cavałìn-Treporti, Eraclea, Muxiłe de Piave, San Donà de Piave, Venesia
Altre informasion
Còd. postałe 30016
Prefiso 0421
Fuxo orario UTC+1
Còdexe ISTAT 027019
Còd. catasticałe C388
Targa VE
Nome abitanti gexołani
Patrono San Zuane Batista
Dì de festa 24 de giugno
Locałixasion
Italy location map.svg
Gèxoło
Italy relief location map.jpg
Gèxoło
Ła poxision de Jèxoło 'nte ła provincia de Vènèxia
Ła poxision de Jèxoło 'nte ła provincia de Vènèxia
Sito istitusionałe

Gèxoło (dita anca Jèxoło) el xé un comùn de 24 479 abitanti 'nte ła Provincia de Venesia. Łe se cata a nord-est del cavołógo, su quea penìxoła che ghe xé infrà laguna e Mar Adriàtico, sora de Cavałin.

Indove ancuo ghe xé el comun de Gèxoło, na volta, fin al IX sècoło, ghe gera na sitadina bastansa rica ciamada Equilium. Sta qua ła gera anca sede de na diòcexi, ma per via de catàstrofe climàteghe ła ga perso tuta ła sóa inportansa. Sto séntro el xé nasùo na seconda volta co'l nome de Cavazucarina, grasie a ła famégia dei Soranzo, chei gaveva paréci teréni da ste parte. 'Nte'l 1499 i ga sièlto de desviar el Piave e el Sil faxéndo un canal chel pasava indrìo sti posti, chei ga tólto el nome de Cavazucarina da Alvise Zucharin, ingegnèr ciamà per reałixar sto progeto.

Dopo la desfata de Caporèto inte'l 1917, i Striaci xe rivài fin a ła Piave Nova dove i xe stai conbatui dai Itałiani che inte'l 1918 i ga avansà fin in Istria e che i ga mandà via i Striaci che ga perso ła guèra. Infati a Gèxoło se pol vedar i bunker anca de ła Seconda Guèra Mondial fati dai todeschi nazisti e dai fasisti de Musołini. Tra questi bunker xe stà fato uno su l'altare e cripta (no vixitabiłi) de ła basilega de Santa Maria, ciamada anca Antiche Mura. I ga rovinà tuti i mosaici e i ga destruto chel che restava de ła Basilica ciamada "ła pì bèa dopo San Marco".

Cavazucarina, come tuta ła costièra venesiana, ła sofriva sénpre ła prexénsa de pałui, indove se ciapa fasilmente anca małani come ła małaria: łe bonìfeghe łe xé scomensae 'ntel 1920 e łe ga avùo ła bona conseguénsa del introdusion de coltivasion de formento, formenton e rave. Ste nove atività łe ga agiutà a sołevar Cavazucarina, che, el 28 de agosto 1930 el ga tólto el nome de ancuo, Jèxoło, evołusion del'antigo Equilium.

Dal secondo dopoguera Jèxoło ła xé cresua anca grasie al turismo: 'ntei ùltemi ani ła mancansa de spasio ła ga portà a crear edifisi senpre più alti, diti tore. Ancuo Gèxoło ła ga na spiada de deciasète chiłòmetri[1], ła più łonga de Itałia, e ła fa rivar parécia xénte durante l'istà, có el paéxe el riva a ospitar anca 500 000 abitanti.[2]

Evołusiòn demografica[canbia | canbia sorxente]

Abitanti censii


Fonte[canbia | canbia sorxente]

  1. Spiada de Gèxoło dal Gaxetin del 28-08-2008
  2. Jesolo