James Connolly

Da Wikipedia, l'ençiclopedia libara.
Jump to navigation Jump to search
Connolly.james.jpg

James Connolly (Ebora, 5 de giugno 1868 - Dublin, 12 de majo 1916), in irlandexe Séamas Ó Conghaile, el xe sta un sindacałista e rivołusionario irlandexe.

Xoventù e prime esperiense połitiche[canbia | canbia el còdaxe]

Nato a Ebora in Scosia da imigrai irlandexi. A undaxe ani el łasa ła scoła par laorar. A cuatordexe ani el entra, contando de 'ver pì ani de cuełi che'l gheva, inte el exersito britanico e 'l vien mandà in Irlanda par sete ani. Co el so regimento el vien trasferìo in India el łasa 'l exersito e 'l torna in Scosia co na xovane che'l gheva conosùo col jera miłitar, Lillie Reynolds, che inte el apriłe del 1890 ła deventa so mojere.

Tornà a Ebora el taca a èsar ativo inte el movimento sociałista e 'l deventa in pochi ani segretario de ła federasion sociałista scosexe. Savùo che un club de sociałista de Dublin el jera in serca de un segretario fiso, na ocupasion che ghe gavarìa fornio anca un stipendio, Connolly, co ła fameja, el torna in Irlanda. In poco tenpo sto club el deventa el Partìo Sociałista Republican Irlandexe.

I problemi economisi però i lo porta, inte el setenbre del 1903, a emigrar inte i Stati Unìi de ła Mèrica. 'Ndove che'l ga modo de vegner a contato co i anbienti sindacałi mèricani. Inte el 1910 el torna in Irlanda 'ndove che'l deventa el braso destro de James Larkin inte ła Irish Transport and General Workers Union. Inte el 1913, in risposta a ła serada de Dublin el crea, insieme co Jack White, 'l Irish Citizen Army (ICA), un grupeto sindacałista armà par difendar i laoradori in siopero da ła pula de Dublin, che presto el se tol come obietivo ła creasion de na republica irlandexe independente e sociałista.

El 1916: ła revolta de Pascua[canbia | canbia el còdaxe]

Inte el 1916, dato che'l considerava i Vołontari Irlandexi masa borghexi e poco interesai a l'idenpendensa economica de l'Irlanda, e pensando che i fuse poco decixi a far asion concrete contro 'l inpero britanico, el fa saver de èsar pronto a agir da soło co l'ICA. Sta roba mete in alarme ła Fraja Republicana Irlandexe, che ła gheva omani infiltrai inte i Vołontari, e che ła gheva in programa na insuresion in chel ano. I capi de ła fraja, cofà Patrick Pearse, i deside cuindi de catarse co Connolly e insieme i programa na insuresion pa' ła Pascua de chel ano.

El 24 de apriłe ła Revolta de Pascua ła inisia. Connolly el xe al comando de ła Brigada de Dublin. Dopo èsarse rendùo el vien condanà a morte par fuxiłasion. Ła sentensa ła vien aplicà el 12 de majo. Dato che no'l jera bon de star in pie parché el jera ferìo grave el vien ligà so na carega e giustisià.

Controło de autoritàVIAF (EN49249974 · ISNI (EN0000 0001 0264 2646 · LCCN (ENn50031491 · GND (DE118521837 · BNF (FRcb12079431f (data) · BNE (ESXX1005006 (data) · NLA (EN35030592 · NDL (ENJA00436467 · WorldCat Identities (ENn50-031491
Traesto fora da Wikipèdia - L'ençiclopedia łìbara e cołaboradiva in łéngua Vèneta "https://vec.wikipedia.org/w/index.php?title=James_Connolly&oldid=956452"