Aqua
Da Wikipedia, ła ençiclopedia libara.
L'aqua, en condizsioni de tenperatura e presiòn standard, ła xe un liquido senzsa cołor, senzsa saor e senzsa odor, co un punto de fuxion a 0 °C e un punto de ebołision a 100 °C. Ła só mołecoła ła xe formà da un àtomo de osìgeno dove che i xe łigai dò atomi de idrògeno; ła sò formuła chimega ła xe quindi H2O
Al stao sołido ła xe ciama giaso e no ła xe masa difarènte dal véro. Al só stao gasoxo invese ła xe nota cofà vapor aqueo o pì senpliçemente come vapor.
Al de sora de çerti vałori de tenperatura e presión (detti crìteghi), che par l'aqua i xe 647 K e 22,064 × 106 Pa, l'aqua ła va drento un stao dito supercritego, en i quałi agregai de aqua ało stao simil-liquido i fluise en na faxe de simil-vapór.
Se trova en mase parti del universo, come 'nte ła Łuna e en altri pianedi.
El vołúm de aqua prexente 'nte ła Tera el xe stimà en 1 360 000 000 km3; de sti qua:
- 1 320 000 000 km3 xe acque marine (en magioranzsa oceano).
- 25 000 000 km3 xe 'ntei giasiari e ne łe całote połari.
- 13 000 000 km3 xe nel soło, ne łe falde aquìfere.
- 250 000 km3 xe aque dolçi nei łaghi, nei mari interni e nei fiumi.
- 13 000 km3 xe vapór aqueo nel'atmosfera.

