Łovo

Da Wikipedia, l'ençiclopedia libara.
Va a: navigasion, serca
Nuvola apps bug2.svg
Lovo
Canis lupus laying.jpg

WolfSkelLyd1.png


Canis lupus
Stato de conservasion
Status iucn2.3 LC it.svg
Baso ris-cio (lc)
Clasificasion sientìfega
Sotoregno: Eumetazoa
Superphylum: Deuterostomia
Phylum: Chordata
Clase: Mammalia
Sotoclase: Eutheria
Órdene: Carnivora
Fameja: Canidae
Sotofameja: Caninae
Gènare: Canis
Spece: C. lupus
Nomenclatura binomiałe
Canis lupus
Linnaeus, 1758
Sotospece
Segui el Projeto Fórme de vita


El lóvo (Canis lupus) el xé un mamìfaro plaçentà partegnente a ła fameja dei Cànedi, órdene sistemàtego dei carnìvori.

Caraterìsteghe[canbia | canbia sorxente]

El Lovo

El lóvo el ga arti łónghi, xanpe larghe e na granda capasità de rexistensa. L'olfato el xé el sénso pì sviłupà del lóvo, sto qua el xé infati 100 vólte pì sensìbiłe de queło del'ómo.

Łe dimension del lóvo łe canbia un mucio drio ła sotospeçe, e łe aumenta xeneralmente co'l créser de ła łatitùdene drio ła règoła de Bergmann. Xeneralmente l'altésa al garéxe ła vàrea fra 0,6 e 0,95 metri, mentre el péxo el va tra i 32 e i 64 chiłogrami faxendo el lóvo el pì grando fra tuti i cànidi selvàdeghi[1], anche se - raramente - i xé stai identificai, en Alasca e Cànada, alcuni exenplari dal péxo superior ai 77 kg.[2] Un esenplar selvàdego, copà 'ntel 1939 en Alasca, el rivava al péxo recor de 80 kg.[3]

Ła fórma de ła testa del lóvo ła respecia l'osadura pì granda e robusta in confronto a queła de un can. El muxo el xé ànpio, łe mandìbołe particolarmente robuste, i oci i xé ciari e dal tajo lexermente storto. Ła mascaréta fasal de un lóvo adulto ła se esténde visin ai łavri de xó e sóra e ła xé de cołor bianco-crema, mentre 'ntei individui xóveni ła pol èser inconpleda o anca scura in visinansa del muxo. Łe réce łe ga generalmente na tacadura pì ładeral e łe xé pì lónghe e larghe. De sòłito no łe tol mai xó e całae lóngo ai ładi del cao, parò łe tien in poxision drita lóngo al profil del cao. El peło el ga sénpre na cołorasion vàrea de cołori dal maron antracite al maron ciaro; ma anca nèro, beige, bianco o fulvo. Su ła scéna ła cołorasion ła xé beige co punte nère, su ła parte de sóra de łe xanpe da vanti ghe xé spéso na vistósa strisia nèra e a ła fin el torase el xé squaxi sénpre maron ciaro. Un mucio vorase, el fa parte del'órdene dei carnìvori e el xé clasifegà 'ntel gènere dei superpredatóri.

Proverbi[canbia | canbia sorxente]

co 'l lovo deventa vecio, i can ghe pisa incoste vol dir " quando un capo el diventa vecio o perde colpi, se no ghe xe tra lu e i sotoposti un bon raporto de rispeto reciproco, no ghe xe pietà: quełi soto de lu, anca i pi mone, se cava ła spisa de mandarghe qualke segno de dispreso, ke mai prima i gavaria oxà de fare ".

Note[canbia | canbia sorxente]

  1. Grey Wolves, Yellowstone-Bearman, novénbre 2002
  2. Persecution and Hunting, Animal Welfare Institute
  3. Wolf Facts, California Wolf Center