Tore de Leandro

Da Wikipedia, l'ençiclopedia libara.
Tore de Leandro
Istanbul asv2020-02 img53 Maiden's Tower.jpg
Locałixasion
SitàIstanbul
DistretoÜsküdar
Informasion xenerałi
Costrusion1110
Lingambi


Preghiera serale.jpg
Panorama de note de ła tore de leandro
ùlteme łuxi so ła tore
La torre vista da Scutari, so ła riva axiàtega

Ła tore de Leandro (in Turco: Kız Kulesi, sign. "Tore de ła toxa") se cata so un pìcoło ixołoto situà a l'ingreso sud del Bosforo, 200 m al łargo de ła costa axiàtega a Scutari, ad Istanbul, Turchia.

Storia[canbia | canbia el còdaxe]

Ła xe stà costruìa in łegno da l’Inperador Bixantin Alessio I inte’l 1110 par sbarar l’ingreso del Bosforo co’ ‘na caèna de fèro tendesta intrà ła tore medema e n’altra tore ponesta so ła spiagia del cuartier de Manganae, a Costantinopołi.[1]

Durando el sedio de Costantinopoli del 1453, che ga portà a ła concuista de ła sità, ła tore ła gera presidiada da ‘na guanixon bixantina al comando del venesian Gabriele Trevisano. El fòrte ga rexistìo ad alcuni asalti otomani, ai cuałi el xe stà consegnà drìo ła prexa de ła sità.

Ła xe stà po’ sogeto de numaroxi restauri da parte dei otomani, fin cuando inte’l 1763 ła xe stada costruìa in pièra.[1] Ła xe ciamàda Tore de Leandro parchè asociada eroneamente al mito de Ero e Leandro, che invese ga avùo come teatro i visini Dardanelli.


Inte’l 1858, Joseph Lister studia łe cauxe de ła coagułasion del sangue e l'infiamasion. Łe so scoverte porta all'inplemento de antisetisi in sała operatoria, co’ conseguente całamento del taso de mortałità dei intarventi chirurxeghi.[2][13]

‘Ntel XIX sècoło, ła conosenza fixiołoxega ga scomisià a cresar a un ritmo rapido, in partegołar

Inte’l 1838, grasie a ła teoria cełułar de Matthias Schleiden e Theodor Schwann, inte ła cuałe se aferma par ła prima volta che i organismi xe costituìi da unidà ciamàe çełe. Łe scoverte de Claude Bernard (1813-1878) ga portà al conçeto de milieu interieur (anbiente interno), che sarà drìoman reciapà e definìo "omeostaxi" dal fixiołogo ‘merican Walter B. Cannon ‘ntel 1929. Co’ omeostaxi, Cannon intendeva "el mantegnimento de stati stasionari inte’l corpo e i procesi fixiołoxeghi co’ cui i xe regołài."[14] In altre parołe, ła capaçità de l'organismo de regołar l'anbiente interno. Va osarvà che, William Beaumont xe stà el primo ‘merican a utiłixar l’aplegasion pràtega de ła fixiołoxìa.

I fixiołoxi del XIX sècoło cofà Michael Foster, Max Verworn, e Alfred Binet, so ła baxe de łe idee de Haeckel, ełabora el conçeto de fixiołoxìa xenerałe, ‘na siensa unifegada che studia łe cełułe,[15] ribatixada biołoxìa cełułar ‘ntel 900. ‘Ntel XX sècoło, i biołoxi taca intaresarse ai organismi difarenti dai èseri umani, e nase i canpi de ła fixiołoxia conparada ed ecofixiołoxìa.[16] Pì de resente, ła fixiołoxìa evołutiva ła xe devegnesta un soto-disiplina destinta.[17]

Note[canbia | canbia el còdaxe]


Bibliografia[canbia | canbia el còdaxe]

  • (DE) Wolfgang Müller-Wiener, Bildlexikon zur Topographie Istanbuls: Byzantion, Konstantinupolis, Istanbul bis zum Beginn d. 17 Jh, Tübingen, Wasmuth, 1977, ISBN 978-3-8030-1022-3.

Altri projeti[canbia | canbia el còdaxe]

Linganbi foresti[canbia | canbia el còdaxe]

Controło de autoritàVIAF (EN241204359 · LCCN (ENsh2006008572 · GND (DE4495865-1 · WorldCat Identities (EN241204359
Traesto fora da Wikipèdia - L'ençiclopedia łìbara e cołaboradiva in łéngua Vèneta "https://vec.wikipedia.org/w/index.php?title=Tore_de_Leandro&oldid=1042674"