Diałeto vèneto sentrałe

Da Wikipedia, l'ençiclopedia libara.
Va a: navigasion, serca

El grupo vèneto sentrałe (pron. "zentrale, sentrale, sentrae") l'è na variante vèneta che xe formà dal vixentin, dal padoan e dal połexan.

Le caratarìstiche prinsipałi łe xe:

  • finałi in n, re, łe, oło al posto de łe fórme xenerałi in r, l, ol : can, paron, tren, fren parò magnar(e) (magnar), védar(e) (védar / véder), paroło (parol), faxóło (faxol / faxiol), canałe (canal)
  • uxo de ła metafonexi i nomi e verbi co -i finałe: "el segno - i signi", "el mónte - i munti", "védo - te vidi", "vedése - te vedisi", "movéa - te muvivi", "dotor - duturi (o doturi)" ma in sità se segue l'itałian (dotori, te vedi, segni)
  • in vixentin e padovan manca łe interdentałi come in venesian: zsavate se leze savate, sinque se leze sinque, zxente se leze xente, verzxe se leze verxe
  • in połexan e baso vixentin/padovan gh'è łe interdentałi sórde e sonore: zsavate se leze zavate, sinque se leze zinque, zxente se leze zente, verzxéa se leze verzéa. El połexan l'à anca fórme in -d verdéa
  • ła L-tajà ła vien pronunsià evanesente in vixentin e padovan: bała se leze bàea, ciàcołe se leze ciàcoe mentre ła vien pronunsià come L-normal in połexan: bała = bala , ciàcołe = ciàcole
  • ła 2ª pers. singołar dei verbi ła finise conpagna de ła 2ª plurałe: te parlavi (ti) = parlavi (voaltri) , te sentisi (ti) = sentisi (voaltri) , te farisi (ti) = farisi (v.tri) , te parlarè = parlarè/parlarì
  • fora che al prexente che ga -i e metafonexi (te vidi, te parli, te sinti)
  • i auxiłiari i alterna fórme łónghe e curte: el xe = l'è , ła xera = l'era