Quareło

Da Wikipedia, l'ençiclopedia libara.
Va a: navigasion, serca
Sto articoło el xe scrito in venesian
Muro de quarełi

El quareło (o anca maton) el xé un material seràmico, poróxo, fràxiłe, ma anca bastansa duro có chel xé bastansa łargo. En xènere el se cata a forma de parałełepìpedo o cubo e unio a altri co malta a formar muri.

El material baxe el xé fato prinsipalmente de crèa, formada da sìlise 'nte ła parsentual variàbiłe, a ocio del 50%, più un 20-30% de carbonato de calcio, più na pìcoła parsentual del 2% de òsido de fero e na parsentual a partir dal 4-6% di aqua.

Preparasion[canbia | canbia sorxente]

Ła prima oprasion par produr un quareło xé preparar l'inpastada.

Se méte el prodoto a ła plastisità vosùa traverso smisiada de crèe de quałità desferénte o xontando giusti scarmenti come ła sabia siłìsea o tóchi tagiai fini de quarełi scartai par sbałio 'nte ła cota.

Al'inpastada de crèa e aqua el vien de sòłito dada na forma co ła trafiładura: ła pasta ła xé spinta contro no stanpo dal qual ła vien fora come un continuà. Un fiło de asal el xé doprà par tagiar el nastro in tóchi łónghi come se łi vol. Daspò i quarełi i se mete al séco par un ténpo chel va da dódexe a quarantoto ore, alsà fin a 1,40 metri da tera, soto coverte. L'ultimo pasagio ła xé ła cota, che ła se fa intrà 900 °C e 1200 °C, a tenperadure cusì alte che i conponénti i se deconpon e i reagise, dando łe caraterìsteghe de duresa al quareło.

I tóchi più difìsiłi da far i xé invese prodoti en xènere da sołi e tacai daspò, ma no se parla più de materiałi par l'ediłisia, e en sto caxo qua se xonta carbonato de sodio chel fa el conposto più flùido.

Ła grandésa del quareło ła canbia, e ghe xé desferénse fra quei de un posto e del'altro 'ntel mondo, ma i no se łontana tanto da ła dimension del quareło che en Europa el xé ciamà NF (normalformà) grando 60 mm (altésa) par 120 mm (baxe) par 250 mm (profondità; naturalmente łe mixure no łe canbia se ti giri el quareło, soło i tèrmeni). Ghe xé paéxi 'ntei quai i fa quarełi de dimension 60 x 90 x 190.

Diti sul quareło[canbia | canbia sorxente]

  • «Ghe xé rivà un quareło in testa». El se ga tólto na batosta
  • «El fa tre pasi su un quareło». Dito de na persona masa prudénte, o łénta.

Altri progeti[canbia | canbia sorxente]


Collegamenti esterni[canbia | canbia sorxente]