Zsivro

Zsivro (Κύπρος, Kypros en greco; Kıbrıs en turco; Cipro en tałiàn) ła xe un'ìxoła del Mar Mediteraneo orientałe, ła terzsa par grandezsa. Ła xe situà a sud de ła Turchia (70 Km), a un fià de distanzsa da łe coste del Medio Oriente (100 Km) e a 500 Km a Nord dal'Egito, tra Eoropa e Axia.

L'ìxoła ła xe ocupà par zsirca i dó terzsi de ła superfizsie da ła Republica de Zsivro che dal'1 de majo 2004 ła fa parte del'Union Eoropea. El restante teritorio, 'nte ła zona setentrionałe de l'ixoła, el xe ocupà da ła Repùblica Turca de Zsivro Nord (TRNC) che ła xe stà proclamà dopo l'azsion miłidar par stabiłir ła paxe 'ntel 1974.

Dal 1489 al 1571 ła ga fato parta de ła Republica de Venezsia.

Indice

1 Giografia

[modifica] Giografia

Cipro vista dal satellite.

Si Zsivro ła xé parta de Eoropa o Axia xé na roba controversa; infati si dal punto de vista stórego-culturałe, Zsivro ła se pol considarar un stato eoropeo (a majora rajon deso chel xé entrà a far parta del'Union Eoropea), dal punto de vista giogràfego ła par partagner (col senso par el qual un'ìxoła ła fa parta de un continente par ła soa vizsinansa giogràfega) al continente axiàtego.

L'ìxoła de Zsivro, terzsa del Mar Mediteraneo par dimensioni, ła se cata 'ntel mar Mediteraneo orientałe a sud de łe coste de ła Turchia, ga na superfizse conplesiva de 9.250 km² dei quałi 3.355 km² i fa parta al setor turco zsivrioda el 5% a łe baxi britàneghe. El sviłupo de ła costa el xé de 648 chiłòmetri. Zsivro costituise anca l'avanposto pì meridionałe del'Union Eoropea 'ntel Mediteraneo.

[modifica] Morfołogia

El riłievo del'ìxoła el xé conposto da dó caene mondoxe: que ła del Kyrenia, che ła sorxe 'ntel nord de ła penìxoła de Karpas, e queła de Troodos, 'ntel sud-ovest del'ìxoła dove sorxe el monte Ołinpo (1.953 m), ła zsima pì alta dell'isola. Łe dó caene mondoxe łe xé divixe da ła fèrtełe pianura zsentrałe de Mesaria.

[modifica] Idrografia

I ùnexi fiumi chei ga un regime de portada regołar i xé el Yialias el Peidos, entrambi lónghi zsirca 100 km.

[modifica] Clima

El clima del'ìxoła el xé de tipo mediteraneo, co està calde e sute e inverni tenperai; Anoalmente sul'ìxoła casca 500mm de piova prevałentamente dorante l'inverno.

Altri tereni
Stati del mondo \| Eoropa
Albania \| Andora \| Austria \| Belgio \| Biełorusia \| Bosnia e Erzsegovina \| Bulgaria \| Zsivro \| Croazsia \| Danimarca \| Estonia \| Finlandia \| Francia \| Germania \| Grecia \| Irlanda \| Islanda \| Itałia \| Łetonia \| Liechtenstein \| Łituania \| Lusenburgo \| Republica de Macedonia \| Malta \| Moldavia \| Prinzsipato de Mònaco \| Montenegro \| Norvegia \| Ongarìa \| Paéxi Basi \| Połonia \| Portogało \| Regno Unio \| Republica Ceca \| Romania \| Rusia \| San Marin \| Servia \| Slovachia \| Slovenia \| Spagna \| Svezsia \| Svizsera \| Turchia \| Ucraina \| Vatican
Akrotiri e Dhekelia · Ixołe Fær Øer · Gibiltera · Jan Mayen · Ìxołe del Canal · Ixoła de Man · Svalbard