Vałacia
Ła Vałacia (Valahia in romen) ła xé el teritorio intra el fiume Danubio e łe Alpe Transilvàneghe, ła rejon ocupada dai Vałaci. Na łejénda ła dixe che inet'l 1290 Negru-Vodă, un prinsipe romen, el xe vegnést dal sud de ła Transilvania, e el ga fondà qua un nóvo prinsipà. Ła Vałacia ła xe deventada un Stato indipandénte inte'l 1930 sóto Basarab I (1310 - 1352).
Se supóne che Negru-Vodă e Basarab I i sìe in realtà ła stésa persóna.
El perìodo roman e prefeudałe [canbia]
Inte'l I sècoło a.C. łe zénte situae inte ła xona infracarpàtega łe se ga un'o có l'intension de costruir un Stato, ła Dacia, che ła xe stata tacada a l'inpero roman dopo ła canpagna bèłica de Traian inte'l 106 d.C.
El control de ła rejon el xé stà pers inte'l 271 a càuxa de ła crixi che l'inpero roman el jea drìo traversar inet'l III sècol e ła rejon ła xe stà łasada inte ła pi conpleta anarchìa.
Inte'l perìodo feudal, l'antiga Dacia, ła xe stà traversada da inportanti flusi migradóri, intra de sti qua, qûeło-łà de łe zénta slave che ła ga ocupà sto teritorio inte'l VII sécoło.
