San Sèrvoło

Da Wikipedia, l'ençiclopedia libara.
Va a: navigasion, serca
Sto articoło el xe scrito in venesian
San Sèrvoło
(IT) San Servolo, San Servilio
San Servolo (Venice) from the air.jpg
imaxene aerea
Giografia fixica
Superfise 0.0482 km2
Altitudine masima 1 m s.l.m
Giografia umana
Stato bandiera Itałia
Demografia
Abitanti 0
Densità 0 ab./km²
Coordinae

45°25′00″N 12°21′00″E / 45.416667, 12.35

GraziaServoloLazzaroClemente 1.svg

Coordinate: 45°25′00″N 12°21′00″E / 45.416667, 12.35


San Sèrvoło (in itałian se usa el toponimo itałianixà San Servolo[1]), xe 'na isoła de ła łaguna de Venesia, logà a l'incróxo intra i Canałi de l'Orfano, de San Nicolò e del Lazareto; ła gà 'na superficie de 4,82 etari de cui sirca 3,8 destinà a giardin.

I edifici[canbia | canbia sorxente]

Atualmente i edifici xe sudivisibiłi intra 'na parte monumental dove se ga sviłupà i antighi insediamenti benedetini del VII e VIII secoło e quełi costruìi 'ntel XIX secoło.

Istoria[canbia | canbia sorxente]

panorama da nord

Convento dei frari e dełe sore[canbia | canbia sorxente]

El primo insediamento benedetin xe logà tra 'l 764 e 'l 804 cuando che i ghe gà catà recèto i muneghi parà via dai Franchi dal monastièr de Santo Stefano ad Altin. 'Ntel 820 l'abàte del monastièr de San Servolo, Zuane xe stà ełeto Patriarca de Grado. Sucesivamente i benedetini s'a trasferìo ne l'Abazia de Sant'Ilario 'rente Malcontenta łassando inte l'isoła un "despìsio" par i frari più verùi. El ritorno ała vita conventual xe avegnìo int'el 1109 co' l'arivo dełe sore benedetine che xe restàe fin al XVII secoło. A cauxa del degrado dei imobiłi e de l'insałubrità de l'isoła 'ntel 1615 le sore xe stàe trasferìe in sità a Venesia e i locałi vegniva utiłixài cofà depòxito de forménto e, 'ntel 1630, come recèto par quei imorbà.

Dal 1647 l'isoła vien utiłixà dałe sore Benedetine, Domenegane, Fransescane provegnenti da l'isoła de Creta dopo la conquista turca de l'isoła e xe restàe łà fin al 1716 co'l convento xe stà serà par ła so estinsion.

Ospeàl[canbia | canbia sorxente]

Dal 1715 l'ixoła xe stà adibìa a ospeàl miłitar e 'ntel 1725 xe stà recetà el primo małà de ménte. 'Ntel 1797, el goerno de Napołeon, dispone che i mati de ogni censo vegnisse recetà a San Servoło che deventa cussì manicomio e ospeàl miłitar a gestion laica. 'Ntel 1798 el goerno ghe riasegna l'ospeàl ai Fatebenefratelli dichiarandoło manicomio sentral del Veneto, de ła Dalmasia e del Tiroło sia par łe done che par i mas-ci. Dal 1805 al 1814 i fransexi recetarà a San Servoło anca i soldài de l'Inpero napołeonego.

Manicomio[canbia | canbia sorxente]

Dopo l'unificasion al Regno d'Itałia (1866) ła provincia de Venesia xe stà incargà deła gestion de l'Istituto manicomial che ne segue łe varie trasformasion istitusionałi. 'Ntel 1932 i Manicomi Sentrałi veneti de San Servoło e San Clemente xe ciamà Ospeałi Psichiatreghi.

'Ntel 1978 xe stà laudà ła łexe 180/1978, mejo nota come lexe del medego venesian Franco Basaglia che prevedeva ła saràda dei ospeałi psichiatrici e 'ntei ani drìo l'ospeàl xe stà dabon serà.

Sentro de studi[canbia | canbia sorxente]

Dai ani novanta del XX secoło ła Provincia de Venesia, proprietaria de l'ixoła, gà invià un sentro de promosion multiculturałe. Dèso l'Isoła xe sede deła Fondasion San Servoło I.R.S.E.S.C. (Istituto par łe Riserche e par i Studi su l'Emarginasion Sociałe e Culturałe), deła Venice International University, del Çentro de Formasion in Europrogetasion AICREE, nonchè residensa par i studenti de dotorà o in progeti de scànbio internasionałe.

Dal 2008 l'isoła riséve anca ła socorsàl de l'Academia dełe Bełe Arti de Venesia.

Curioxità[canbia | canbia sorxente]

'Na serta iłarità 'ntel 1942 al festival del sinema de Venesia ła prexénsa de Myriam Petacci, 'na atrice el cui pseudomino gera Miria de San Servoło, atexoché dai venesiani, San Servoło vien identifegà popołamente cofà el manicomio.

Note[canbia | canbia sorxente]

  1. anca se el nome coreto saria sarìa San Servilio: martire de l'Istria, festa el 24 magio

Voxe łigàe[canbia | canbia sorxente]

Bibliografia[canbia | canbia sorxente]

  • Guido Lorenzetti, Venezia e il suo estuario. Edizioni LINT Trieste, 1974

Altri progeti[canbia | canbia sorxente]


Łigamenti foresti[canbia | canbia sorxente]