Céxa dei Santi Apòstołi

Da Wikipedia, l'ençiclopedia libara.
Va a: navigasion, serca
Sto articoło el xe scrito in venesian
Céxa dei Santi Apostoli
Parte esterna de ła céxa
Parte esterna de ła céxa
Locałità Venesia
Coordinae

45°26′26″N 12°20′12″E / 45.4406, 12.3367

Rełijon Catołega
Diocexi Patriarcà de Venesia
Architeto Mauro Codussi
Inisio costrusion 1021

Coordinate: 45°26′26″N 12°20′12″E / 45.4406, 12.3367

Ła céxa dei Santi Apòstołi de Cristo, comunumente ciamàda 'dei Santi Apòstołi", xe un edificio lerigióxo de ła çità de Venesia situà 'ntel sestiièr de Canaregio. Se łeva so'l canpo omonemo, a ł'inisio de ła Strada Nova.

Storia[canbia | canbia sorxente]

La legenda, naràda da'l storico Flaminio Corner, conta che sta céxa gera stàda costruìa da San Magno, vescovo de Oderxo, che in èstaxi gà visto i dodexe apostołi che gà dà ł'ordene de fabricàr 'na céxa a staltri dedicàda 'ntel pónto indove i gavese trovà dodexe gru.

Questa xe stàda 'na xona de Venesia intra łe prime ad esar cołonixàe e se ritien che 'na cèxa existese xa 'ntel IX secoło, ma ł'unico dato certo xe che 'ntel 1021 ła céxa gà subìo 'na totałe ricostrusión.

'Ntel quatrosento ł'architeto Mauro Codussi ała strutura preexistente ghe gà xontà de ła céxa un portegà so' ła fasada lateràna, ła sagrestìa e ła capeła de ła famegia nobiłe Corner.

'Ntel 1575 dobòto ła céxa xe stàda costruìa patòca: gera stài utiłixài i muri portanti e salvà parte dei afreschi tresenteschi e ła capeła Corner. Incargà de ł'òpara xe stà Alessandro Vittoria.

Quando 'ntel 1489 Caterina Corner, rexìna de Sìpro, ghe gà slarghixà tuti i so tegnéri ała Republica de Venesia gà portà co' eła ła salma de Sant'Amestito, santo siprìota e ła ga fata tumułàr ne ła céxa, tanto cara ai so antenà.

Eła stesa gera stàda tumułàda ai Santi Apostòłi, co' ła xe morta el 10 ługio 1510, par doja al stómego. 'Ntel 1575 però, co'ła céxa gera stàda rifabricàda, anca el so corpo gera stà spostà ne ła céxa de San Salvador, dove tutora se trova, anca se ła so vołontà sarìa stàda de repoxàr 'nteła céxa dei Apostòłi.

Descrisión[canbia | canbia sorxente]

Retràto de Caterina Corner ła cui salma xe stàda qui inisialmente tumułàda

L'interno xe costituìo da 'na navada a dopio ordene de stafili. Subito a drita ł'altèr co' ła pała Cristo fra gli Apostoli de Sebastiano Santi, 1828 sirca, segue ła quatrosentesca capèła Corner, co' marmàri e decorasión un mucio prexiàe ospita łe salme e i monumenti funebri, de Marco e Giorgio Corner, rispetivamente so pare e so fiòl de Caterina Corner. Bełisimo ł'altar co' ła Comunione di Santa Lucia de Giambattista Tiepolo, çirca del 1748.

El segóndo altàr de ła banda drita ospita ła pała La nascita della Vergine, del 1599, de Giovanni Contarini, mentre 'ntel presbiterio se łeva łe statue de San Piero e de San Poło, entranbe de Francesco Lazzari. Ai lati de staltro l'Ultima Cena de Cesare da Conegliano, 1583 e La caduta della manna, atribuìa a Paolo Veronese e finìa drìo ła so morte, dai rèdi de Pòło.

Ne łe do capèłe lateràne se gà salvà, anca se in condisión non otimałi, i afreschi tresenteschi. Sò ła parède a drita de ła capèła maxór xe conservà el basoriłievo marmoreo de San Sebastiano de Tullio Lombardo.

So'l lai sànco pałe de Gaspare Daziani e de Domenico Maggiotto. Infra staltre el bigónso e 'l fonte batexemałe. So'l conparto sentrałe del sofito łe òpare de Fabio Canal, Comunione degli Apostoli e Esaltazione dell'Eucarestia, XVIII secoło.

El canpanìl xe del 1672 ma xe stà finìo da Andrea Tirali 'ntel XVIII secoło che gà progetà ła caxànsa canpanaria e 'l còspedo.

Bibliografia[canbia | canbia sorxente]

  • Marcello Brusegan, Le chiese di Venezia, Newton Compton, 2008.
  • Matteo Ceriana, La cappella Corner nella chiesa dei Santi Apostoli a Venezia, in M. Bulgarelli, M. Ceriana, All'ombra delle volte, Milano, 1996.
  • Giulio Lorenzetti, Venezia e il suo estuario, Lint, 1974.

Altri progeti[canbia | canbia sorxente]